Khai thác hiệu quả những tiềm năng giá trị

Từ chỗ coi di sản là tài sản tinh thần cần gìn giữ, nay di sản được xác lập là nguồn lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội. Tại Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, khái niệm “kinh tế di sản” lần đầu tiên được nêu ra như một định hướng chiến lược cho phát triển bền vững văn hóa của đất nước. Quảng Ninh có nhiều lợi thế để phát triển kinh tế di sản bằng việc khai thác hiệu quả những tiềm năng giá trị.

Những đóng góp khoa học của các nhà nghiên cứu đã khẳng định rằng kinh tế di sản chính là động lực mới để văn hóa Việt Nam phát huy giá trị, lan tỏa sức mạnh mềm trong thời kỳ hội nhập quốc tế sâu rộng. Theo các chuyên gia, kinh tế di sản là một lĩnh vực nghiên cứu và thực hành tập trung vào việc sử dụng và khai thác các tài sản văn hóa, lịch sử và tự nhiên để tạo ra giá trị kinh tế. Điều này bao gồm các hoạt động như bảo tồn di sản văn hóa, phát triển du lịch di sản và sử dụng các tài nguyên di sản để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và phát triển cộng đồng.

Quảng Ninh có hơn 600 di sản văn hóa, danh lam, thắng cảnh, trên 360 di sản văn hóa phi vật thể. Trong đó có nhiều di sản văn hóa vật thể, phi vật thể là di sản được công nhận di sản thế giới, ghi danh của nhân loại, di tích quốc gia đặc biệt. Đáng chú ý, nhiều di sản văn hóa vật thể của Quảng Ninh mang giá trị kép khi nằm ở nơi danh lam thắng cảnh, như các chùa tháp Yên Tử, vịnh Hạ Long, chùa Ngọa Vân, chùa Long Tiên và núi Bài Thơ, đình Trà Cổ, khu di tích lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh trên đảo Cô Tô...

Kinh tế di sản không chỉ dừng lại ở việc bảo vệ và gìn giữ di sản mà còn tập trung vào việc tạo ra cơ hội kinh doanh và việc làm từ các hoạt động liên quan đến di sản. Chẳng hạn, các địa điểm và di tích lịch sử thu hút du khách, tạo ra nguồn thu nhập cho cộng đồng địa phương và thúc đẩy ngành dịch vụ như khách sạn, nhà hàng và hướng dẫn viên du lịch. Tiêu biểu như tại Yên Tử với khu nghỉ dưỡng Làng Nương, các dịch vụ du lịch trải nghiệm. Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long với các dịch vụ trên biển và ven bờ đã tạo ra việc làm, thu nhập cho hàng chục ngàn lao động.

Ngoài ra, việc bảo tồn và phục hồi di sản, công trình lịch sử có thể tạo ra cơ hội việc làm trong các lĩnh vực như xây dựng, khảo cổ học và nghiên cứu lịch sử. Các di sản cũng là tiền đề cho sự ra đời ngành công nghiệp sáng tạo như các sản phẩm nghệ thuật, thủ công và thiết kế dựa trên các truyền thống văn hóa trở thành nguồn thu nhập và tạo cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ và các nghệ nhân. Ở một khía cạnh khác, kinh tế di sản có thể góp phần vào việc xây dựng bản sắc cộng đồng và cải thiện chất lượng cuộc sống, đồng thời khuyến khích sự tham gia của cộng đồng trong các hoạt động bảo tồn và phát triển.

Có thể nói, kinh tế di sản là sự kết hợp giữa bảo tồn di sản và phát triển kinh tế, nhằm tối ưu hóa giá trị của di sản cho cả cộng đồng và nền kinh tế. Những năm gần đây, bên cạnh tư duy phát triển dựa trên các trụ cột kinh tế, môi trường và xã hội, các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và thực hành di sản càng nhấn mạnh tầm quan trọng của di sản như nhân tố quan trọng trong phát triển bền vững. Di sản đem lại các giá trị về văn hóa, thẩm mỹ, giáo dục, kinh tế, môi trường, xã hội, lịch sử cùng nhiều giá trị khác.

Như trên đã nói, Quảng Ninh có một nền văn hóa và di sản phong phú với nhiều di tích lịch sử, công trình kiến trúc và truyền thống văn hóa độc đáo. Tỉnh có nhiều tiềm năng lớn để phát triển kinh tế di sản nhờ vào sự phong phú và đa dạng của di sản văn hóa, lịch sử và tự nhiên. Những năm qua, Quảng Ninh đã trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn với lượng du khách quốc tế và nội địa ngày càng gia tăng. Đó là tiền đề để Quảng Ninh đẩy mạnh hơn nữa khai thác tiềm năng kinh tế di sản.

Theo Đại Dương (https://baoquangninh.vn/khai-thac-hieu-qua-nhung-tiem-nang-gia-tri-3409954.html)