Hoàn thành lấy ý kiến cộng đồng dân cư về nhiệm vụ Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh Quốc gia đặc biệt Yên Tử, Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Khu di tích nhà Trần
Từ ngày 08/9 đến 10/9/2026, Ban Quản lý di sản thế giới vịnh Hạ Long - Yên Tử đã phối hợp với UBND các phường Yên Tử, Hoàng Quế, Bình Khê, An Sinh và Đông Triều tổ chức lấy ý kiến cộng đồng dân cư, các tổ chức, cá nhân có liên quan về nhiệm vụ Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh Quốc gia đặc biệt Yên Tử và Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Khu di tích nhà Trần.
Theo hồ sơ nhiệm vụ, hai quy hoạch đều hướng tới mục tiêu bảo vệ toàn diện các giá trị lịch sử, văn hóa, khảo cổ, kiến trúc, cảnh quan và các giá trị văn hóa phi vật thể; đồng thời xác định rõ không gian bảo vệ, định hướng tu bổ, phục hồi di tích, tổ chức hạ tầng và phát huy giá trị di sản. Trong đó, quy hoạch Khu di tích nhà Trần chú trọng nghiên cứu, bảo tồn hệ thống lăng mộ, đền, miếu, chùa, am, tháp và các yếu tố khảo cổ, đồng thời tăng cường kết nối các điểm di tích với không gian phát triển của địa phương. Đối với Khu di tích và danh thắng Yên Tử, quy hoạch tập trung bảo vệ không gian di sản gắn với hệ sinh thái núi rừng, tổ chức các tuyến hành hương, tham quan, hoàn thiện hạ tầng phù hợp và phát triển du lịch văn hóa - tâm linh, sinh thái theo hướng bền vững. Cả hai quy hoạch đều đặt yêu cầu hài hòa giữa bảo tồn di sản, phát huy giá trị và phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời đáp ứng những yêu cầu quản lý mới sau khi Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới.
Song song với công tác bảo tồn, nhiệm vụ quy hoạch của cả Yên Tử và Khu di tích nhà Trần đều hướng tới phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch bền vững, tăng cường kết nối các điểm di tích, hoàn thiện hạ tầng phục vụ khách tham quan và tạo điều kiện cho các hoạt động nghiên cứu, giáo dục truyền thống. Đối với Khu di tích nhà Trần, định hướng không gian cũng được đặt trong mối quan hệ hài hòa với sự phát triển chung của các phường An Sinh, Đông Triều, Bình Khê và các khu vực lân cận.
Hai nhiệm vụ quy hoạch cũng đề xuất các nhóm dự án và phân kỳ đầu tư phù hợp, từ cắm mốc, xác lập ranh giới bảo vệ, điều tra và khai quật khảo cổ, bảo tồn - tu bổ - phục hồi di tích đến đầu tư hạ tầng kỹ thuật, bảo vệ cảnh quan và phát huy giá trị di sản gắn với du lịch.
Việc lấy ý kiến được triển khai theo từng địa bàn, tạo điều kiện để người dân, các tổ chức và cá nhân có liên quan trực tiếp tiếp cận những nội dung chính của nhiệm vụ quy hoạch, trao đổi, đóng góp ý kiến từ thực tiễn quản lý, sinh hoạt và đời sống tại địa phương. Đây là một bước quan trọng nhằm phát huy vai trò của cộng đồng trong quá trình xây dựng định hướng bảo tồn và phát huy giá trị các di tích. Thời kỳ quy hoạch dự kiến từ năm 2027 đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050.
Sau khi hoàn thành lấy ý kiến tại 05 phường là cơ sở để Ban Quản lý di sản thế giới vịnh Hạ Long - Yên Tử và các cơ quan, đơn vị liên quan tiếp tục tổng hợp, nghiên cứu, tiếp thu các ý kiến đóng góp, hoàn thiện nhiệm vụ quy hoạch theo quy định. Qua đó, từng bước xây dựng định hướng bảo tồn, tu bổ, phục hồi và phát huy giá trị Yên Tử, Khu di tích nhà Trần phù hợp với đặc điểm di sản, yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới, góp phần nâng cao tính thực tiễn của các định hướng bảo tồn, đồng thời thể hiện trách nhiệm chung trong công tác gìn giữ những giá trị lịch sử, văn hóa và cảnh quan của di sản, để những giá trị ấy tiếp tục được bảo tồn và phát huy bền vững trong đời sống hôm nay và mai sau./.
Lê Trang
